Dit weekend speelden Huizen 9-1 een mooie en leerzame wedstrijd tegen de jeugd van AFC Ajax. Het werd een spannende wedstrijd waarin onze 9-1 uiteindelijk met 6-3 wist te winnen. Een resultaat om trots op te zijn, gefeliciteerd!
Toch gaat dit verhaal niet zozeer over de uitslag, maar vooral over wat er op het veld én langs de lijn gebeurde. Want juist in dit soort wedstrijden zie je verschillende visies op opleiden terugkomen en dat zegt veel over hoe jonge spelers zich ontwikkelen.
Ontwikkeling boven resultaat
Wat opviel bij Ajax, is dat ontwikkeling altijd voorop staat. Ongeacht de stand of het wedstrijdverloop ligt de nadruk op leren, proberen en groeien. Dat zie je terug in hun speelstijl, maar ook in de manier van coachen.
De basisprincipes zijn helder: spelers moeten baas zijn over de bal, hun directe tegenstander durven opzoeken in de één-tegen-één, en verantwoordelijkheid nemen in hun acties. Techniek, lef en spelinzicht staan centraal. Fouten maken hoort daar niet alleen bij het is zelfs een voorwaarde om beter te worden.
Een mooi voorbeeld uit de wedstrijd: een speler probeerde een rainbow flick. De actie mislukte nét, maar in plaats van correctie of kritiek, moedigde de trainer hem aan: “Probeer het nog een keer!” Dat moment zegt eigenlijk alles.
De kracht van vrijheid en vertrouwen
Vergelijk dat eens met wat we vaak horen langs de lijn in het amateurvoetbal. Wanneer een speler iets probeert en het mislukt, klinkt al snel: “Wat doe je nou?” of “Speel die bal gewoon af!” Goed bedoeld, maar met een duidelijk effect.
Spelers gaan minder risico nemen. Ze kiezen voor de veilige optie. En langzaam verdwijnt iets essentieels uit hun spel: creativiteit.
Onderzoek binnen de sportpsychologie laat zien dat een omgeving waarin fouten worden geaccepteerd en initiatief wordt gestimuleerd, bijdraagt aan betere leerprestaties en meer intrinsieke motivatie (Deci & Ryan, 2000). Kinderen ontwikkelen zich sneller wanneer ze zelf keuzes mogen maken en daarin ondersteund worden, ook als het fout gaat.
Wanneer spelers het gevoel hebben dat elke fout wordt beoordeeld, gaan ze juist vermijden. Dit kan leiden tot minder zelfvertrouwen en minder spelplezier (Harwood & Knight, 2015).
Fantasie als fundament voor ontwikkeling
Betere spelers ontstaan niet door alleen maar “de juiste keuze” te maken. Ze ontstaan doordat ze durven ontdekken. Door hun spel terug te krijgen. Door ruimte te voelen om te proberen, te falen en opnieuw te proberen.
Fantasie en avontuur zijn daarin onmisbaar. Een speler die durft te dribbelen, een tegenstander opzoekt of een onverwachte actie maakt, ontwikkelt vaardigheden die je niet leert door alleen maar veilig te spelen.
Dat betekent niet dat alles vrijblijvend is. Juist binnen een teamstructuur is er ruimte voor individuele acties. Of je nu verdediger, middenvelder of aanvaller bent: iedere speler moet zich vrij voelen om initiatief te nemen en zijn kwaliteiten te laten zien.
Dit bevestigt onze koers
Wat deze wedstrijd mij en onze manier van opleiden vooral leert, is dat wij op de goede weg zijn. De visie die we nastreven gericht op ontwikkeling, lef en het stimuleren van eigen initiatief sluit aan bij wat we op dit niveau terugzien.
Ik merk ook dat dit breder leeft. Steeds meer trainers spreken over ontwikkeling in plaats van alleen resultaat. Er is meer aandacht voor het durven maken van acties, voor het leren van fouten en voor het stimuleren van creativiteit. Dat is een positieve ontwikkeling, omdat het laat zien dat we als voetbalomgeving langzaam verschuiven naar een klimaat waarin spelers echt centraal staan.
Die beweging is belangrijk. Want alleen in een omgeving waar spelers zich veilig voelen om te experimenteren, kunnen ze hun volledige potentieel ontwikkelen.
De rol van ouders en publiek
Hier ligt een belangrijke rol voor ouders en publiek. De sfeer langs de lijn heeft direct invloed op het gedrag van spelers in het veld. Positieve aanmoediging en vertrouwen geven spelers ruimte om te leren. Corrigerend roepen of sturen vanaf de zijlijn kan die ruimte juist beperken.
Door te ondersteunen in plaats van te sturen, help je spelers om zelf na te denken en hun eigen spel te ontwikkelen. Dat is misschien minder zichtbaar op de korte termijn, maar des te waardevoller op de lange termijn.
Conclusie
De wedstrijd tegen Ajax liet zien dat winnen mooi is, maar ontwikkelen belangrijker. Door spelers vrijheid te geven, fouten te laten maken en creativiteit te stimuleren, ontstaat er een leeromgeving waarin zij echt beter worden.
Laten we samen blijven bouwen aan een omgeving waarin kinderen durven te voetballen. Waarin een mislukte actie geen probleem is, maar een stap in hun ontwikkeling. En waarin we langs de lijn niet alleen kijken naar het resultaat, maar vooral naar de groei.
Sidney Schipper
HJO s.v. Huizen
